Ιστορία της Βουλγαρίας
Svik · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Λίθινη στήλη με χαραγμένα γράμματα στον ναό των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων στο Τάρνοβο. Η φωτογραφία δεν επιτρέπει την ανάγνωση κάθε γράμματος.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Svik; Wikimedia Commons; CC BY-SA 3.0. Unmodified. Cut-out detail; background removed.
Ο τσάρος αφήνει σε πέτρα μια αφήγηση για τη νίκη του. Συγκρίνουμε τα λόγια του με μια γραπτή ιστορία και ένα χρυσόβουλο, για να καταλάβουμε τι κατέκτησε και τι απλώς ισχυρίζεται.
Μέρος 1 · Δεύτερο Βασίλειο
Γράμματα στην πέτρα
Σε μια εκκλησία στο Τάρνοβο στέκεται ένας κίονας με σειρές γραμμάτων. Αφηγούνται την ιστορία του τσάρου Ιβάν Ασέν Β΄ και μιας νίκης.
Η εκκλησία ονομάζεται «Άγιοι Σαράντα Μάρτυρες». Μάρτυρες είναι άνθρωποι που τιμώνται επειδή πέθαναν για την πίστη τους. Το σημερινό κτίριο έχει αποκατασταθεί. Η φωτογραφία της στέγης του δεν δείχνει έναν άθικτο μεσαιωνικό ναό. Ο κίονας όμως φέρει το παλιό μήνυμα. Τοποθετήθηκε στην τότε πρωτεύουσα. Τι ήθελε ο τσάρος να θυμούνται οι άνθρωποι;
Πηγές · 3
- Регионален исторически музей – Велико Търново Църква „Св. 40 Мъченици“ и манастирски комплекс „Великата лавра“
- Музеен комплекс „Св. 40 мъченици“; archival news, author unnamed 5.09. „Св. 40 мъченици“ отвори врати за богомолци
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
Μέρος 2 · Δεύτερο Βασίλειο
Η παραβιασμένη συμφωνία στην Κλοκοτνίτσα
Ο Ιβάν Ασέν Β΄ γίνεται τσάρος το 1218. Γείτονάς του είναι ο Θεόδωρος Κομνηνός, ηγεμόνας της Ηπείρου και της Θεσσαλονίκης. Η Ήπειρος είναι ένα από τα κράτη που εμφανίστηκαν μετά τον κατακερματισμό της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Οι δύο άνδρες έχουν συνθήκη συμμαχίας.
Σύμφωνα με μια μεσαιωνική αφήγηση, ο Θεόδωρος παραβιάζει τη συνθήκη και εκστρατεύει εναντίον της Βουλγαρίας. Το 1230 τα στρατεύματα συναντώνται στην Κλοκοτνίτσα. Ο Θεόδωρος χάνει τη μάχη και αιχμαλωτίζεται. Η μάχη συνήθως τοποθετείται στις 9 Μαρτίου, εορτή των Σαράντα Μαρτύρων. Δεν γνωρίζουμε αρκετά ώστε να αναπαραστήσουμε την ακριβή πορεία της μάχης.
Πηγές · 3
- Detlef Kulman Asen II.
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
Μέρος 3 · Δεύτερο Βασίλειο
Μια νίκη χαραγμένη σε κίονα
Στην επιγραφή ο Ιβάν Ασέν Β΄ λέει ότι ανήγειρε την εκκλησία και τη διακόσμησε με ζωγραφιές.
Έπειτα έρχεται η νίκη. Ο τσάρος αναφέρει ότι συνέτριψε το αντίπαλο στράτευμα και αιχμαλώτισε τον Θεόδωρο μαζί με τους βογιάρους του. Οι βογιάροι είναι ευγενείς γύρω από τον ηγεμόνα. Αποδίδει την επιτυχία στη βοήθεια των Σαράντα Μαρτύρων. Αυτό μας δείχνει πώς εξηγεί τη νίκη του. Δεν αποδεικνύει παρέμβαση αγίων. Διαβάζουμε την αφήγηση του νικητή, όχι μια αμερόληπτη καταγραφή.
- 1 · Χαραγμένα γράμματα
- Οι σειρές είναι χαραγμένες στην πέτρα. Για το νόημά τους χρησιμοποιούμε δημοσιευμένη μετάφραση, όχι εικασίες από τα δυσανάγνωστα γράμματα της φωτογραφίας.
- 2 · Καμπύλη επιφάνεια
- Το κείμενο ακολουθεί την καμπύλη της στήλης. Μία φωτογραφία δεν δείχνει όλα τα γράμματα εξίσου καθαρά.
- 3 · Άνω διακόσμηση
- Πάνω από το τμήμα με την επιγραφή φαίνεται ένα διακοσμημένο άνω μέρος. Είναι φωτογραφία αντικειμένου στον ναό, όχι σχέδιο της νίκης.
Πηγές · 3
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Svik File:Ivan Asen II of Bulgaria Column.jpg
Μέρος 4 · Δεύτερο Βασίλειο
Άσκηση: ποιανού την αφήγηση διαβάζουμε
Τι μαθαίνουμε άμεσα από την επιγραφή;
Γιατί;
Ο τσάρος αναφέρει τη νίκη, την αιχμαλωσία του Θεοδώρου και τη βοήθεια που αποδίδει στους αγίους.
Σωστό · Πώς παρουσιάζει ο τσάρος τη νίκη του.
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
Πηγές · 2
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
Μέρος 5 · Δεύτερο Βασίλειο
Οι στρατιώτες επιστρέφουν στα σπίτια τους
Τι συμβαίνει στους αιχμαλώτους; Μια μεσαιωνική αφήγηση συμπληρώνει την επιγραφή. Ο Ιβάν Ασέν απελευθερώνει απλούς στρατιώτες και τους στέλνει πίσω στις πόλεις και τα χωριά τους. Αυτό δεν σημαίνει ότι αφέθηκαν όλοι ελεύθεροι. Ο ίδιος ο Θεόδωρος παραμένει αιχμάλωτος.
Ίσως ο τσάρος ήθελε έτσι να κερδίσει τους ντόπιους. Αυτή είναι μια ερμηνεία του σκοπού του. Οι δύο αφηγήσεις αλληλοσυμπληρώνονται. Η πέτρα τονίζει τη νίκη του τσάρου, ενώ η γραπτή ιστορία προσθέτει τι συνέβη σε μερικούς από τους ηττημένους.
Πηγές · 1
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
Μέρος 6 · Δεύτερο Βασίλειο
Στρατιώτες στα φρούρια
Η επιγραφή αναφέρει κατακτήσεις από την Αδριανούπολη έως το Δυρράχιο.
Όμως η εξουσία παίρνει διαφορετικές μορφές. Στα φρούρια που προσαρτήθηκαν ο τσάρος τοποθετεί στρατιώτες, διοικητές και φοροεισπράκτορες. Η Θεσσαλονίκη παραμένει υπό άλλον ηγεμόνα, τον Μανουήλ, στον οποίο ο Ιβάν Ασέν ασκεί επιρροή. Η ίδια η επιγραφή αναγνωρίζει ότι την Κωνσταντινούπολη κατέχουν οι Λατίνοι, δυτικοί χριστιανοί ηγεμόνες. Ο ισχυρισμός ότι του υποτάσσονται δεν σημαίνει κατάληψη της πόλης. Γι’ αυτό τα σημεία στον χάρτη δεν οριοθετούν με βεβαιότητα τα κρατικά σύνορα.
- Εκκλησία των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων · Κατά προσέγγιση τοποθεσία
- Περιοχή της Κλοκότνιτσας · Κατά προσέγγιση τοποθεσία
- Αδριανούπολη · Κατά προσέγγιση τοποθεσία
- Δυρράχιο, σήμερα Ντουρές · Κατά προσέγγιση τοποθεσία
- Θεσσαλονίκη · Κατά προσέγγιση τοποθεσία
Πηγές · 4
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Detlef Kulman Asen II.
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
Μέρος 7 · Δεύτερο Βασίλειο
Χρυσόβουλο για τους εμπόρους
Δίπλα στον κίονα τοποθετούμε στην αφήγησή μας ένα άλλο είδος τεκμηρίου: το χρυσόβουλο του Ντουμπρόβνικ. Το χρυσόβουλο είναι γραπτό έγγραφο που παραχωρεί δικαιώματα. Αυτό ρυθμίζει τα δικαιώματα εμπόρων από το Ντουμπρόβνικ. Δεν φέρει ημερομηνία. Ο τσάρος πεθαίνει το 1241.
Ο κίονας αφηγείται πώς θέλει ο τσάρος να τον θυμούνται. Το χρυσόβουλο δείχνει και ένα άλλο καθήκον του: να ρυθμίζει τις σχέσεις με τους εμπόρους. Για να κατανοήσουμε την εξουσία του, συγκρίνουμε διαφορετικά τεκμήρια.
- 1 · Γραμμένες σειρές
- Πρόκειται για γραπτό έγγραφο σχετικά με δικαιώματα εμπόρων. Διαφέρει από το μήνυμα που είναι χαραγμένο σε στήλη.
- 2 · Κόκκινα γράμματα
- Κάτω φαίνονται μεγαλύτερα κόκκινα γράμματα. Η φωτογραφία δείχνει το χρώμα, αλλά δεν προσδιορίζει τη σύνθεση του μελανιού.
- 3 · Λευκή περιοχή
- Στο κάτω άκρο φαίνεται μια λευκή περιοχή. Η φωτογραφία από μόνη της δεν επιτρέπει να προσδιορίσουμε την αιτία.
Πηγές · 5
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
- Ralph Cleminson Slavonic codicology
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Detlef Kulman Asen II.
- from the Middle Ages, unknown File:JoanAsenDeed.jpg
Μέρος 8 · Δεύτερο Βασίλειο
Άσκηση: βάλτε τα γεγονότα σε χρονική σειρά
Το 1235 η Βουλγαρική Εκκλησία αποκτά ξανά πατριάρχη, τον ανώτατο πνευματικό της ηγέτη. Αυτή είναι η αποκατάσταση του Βουλγαρικού Πατριαρχείου. Βάλτε τα γεγονότα σε σειρά, αρχίζοντας από το παλαιότερο.
Γιατί;
Πρώτα αρχίζει η βασιλεία. Ακολουθούν η νίκη και η αποκατάσταση του Πατριαρχείου. Ο τσάρος πεθαίνει αργότερα.
Σωστή σειρά
- Αρχίζει η βασιλεία
- Η μάχη της Κλοκοτνίτσας
- Αποκαθίσταται το Πατριαρχείο
- Πεθαίνει ο τσάρος
- Detlef Kulman Asen II.
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
Πηγές · 3
- Detlef Kulman Asen II.
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
Μέρος 9 · Δεύτερο Βασίλειο
Άσκηση: αντιστοιχίστε τα τεκμήρια
Αντιστοιχίστε κάθε στοιχείο με τον ρόλο του στην αφήγηση.
Γιατί;
Η πέτρα διατηρεί το μήνυμα του τσάρου. Το έγγραφο ρυθμίζει δικαιώματα. Η Κλοκοτνίτσα συνδέεται με τη μάχη.
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
Πηγές · 3
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
Νέο εύρημα στη συλλογή σας
Η επιγραφή μαρτυρεί μια νίκη και τον τρόπο με τον οποίο ο τσάρος παρουσιάζει την εξουσία του· τα ακριβή σύνορα απαιτούν άλλα τεκμήρια.
Πρόσωπα αυτής της ιστορίας
Πηγές
- Ralph Cleminson Slavonic codicology
- Leksikografski zavod Miroslav Krleža Ivan Asen II.
- Detlef Kulman Asen II.
- Регионален исторически музей – Велико Търново Църква „Св. 40 Мъченици“ и манастирски комплекс „Великата лавра“
- Мая Петрова-Танева Търновският надпис на цар Иван Асен II, св. 40 „добропобедни“ мъченици и някои аспекти на култа им във Византия и в средновековна България PDF
- Svik File:Ivan Asen II of Bulgaria Column.jpg
- from the Middle Ages, unknown File:JoanAsenDeed.jpg
- Музеен комплекс „Св. 40 мъченици“; archival news, author unnamed 5.09. „Св. 40 мъченици“ отвори врати за богомолци
- Васил Н. Златарски; фототипно издание под ред. Димитър Ангелов История на българската държава през средните векове. Том III: Второ българско царство. България при Асеневци (1187–1280)
Εικόνες
Svik · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Λίθινη στήλη με χαραγμένα γράμματα στον ναό των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων στο Τάρνοβο. Η φωτογραφία δεν επιτρέπει την ανάγνωση κάθε γράμματος.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Svik; Wikimedia Commons; CC BY-SA 3.0. Unmodified. Cut-out detail; background removed.
Kandi · Public domain · Wikimedia Commons
Σύγχρονη όψη μετά την αναστήλωση. Η στέγη και ολόκληρο το ορατό κτίσμα δεν παρουσιάζονται ως ανέπαφη κατασκευή της εποχής του τσάρου. Η περιγραφή στο Commons δίνει το 2009, ενώ τα EXIF το 2007. Η ακριβής ημερομηνία λήψης δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Kandi; Wikimedia Commons; Public domain. Unmodified. Processed image.
Powerfox · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Τμήματα τοιχογραφιών γύρω από άνοιγμα σε τοίχο. Οι ανοιχτόχρωμες επιφάνειες και ο σύγχρονος εξοπλισμός δεν δείχνουν έναν ανέπαφο ναό του 1230.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Powerfox; Wikimedia Commons; CC BY-SA 4.0. Unmodified. Processed image.
Onorio Marcolesco · Public domain · Wikimedia Commons
Φωτογραφία του Ονόριο Μαρκολέσκο. Δεν αναφέρεται ακριβής ημερομηνία.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Onorio Marcolesco; Wikimedia Commons; Public domain. Unmodified. Processed image.
TodorBelomorski · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Ποταμός και βλάστηση στο σημερινό χωριό Κλοκότνιτσα. Η φωτογραφία δεν προσδιορίζει το ακριβές πεδίο της μάχης ή την όχθη του ποταμού το 1230.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: TodorBelomorski; Wikimedia Commons; CC BY-SA 4.0. Unmodified. Processed image.
Svik · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Λίθινη στήλη με χαραγμένα γράμματα στον ναό των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων στο Τάρνοβο. Η φωτογραφία δεν επιτρέπει την ανάγνωση κάθε γράμματος.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Svik; Wikimedia Commons; CC BY-SA 3.0. Unmodified. Processed image.
από τον Μεσαίωνα, άγνωστος · Public domain · Wikimedia Commons
Αναπαραγωγή εγγράφου για τους εμπόρους του Ντουμπρόβνικ. Το έγγραφο δεν φέρει ημερομηνία· σύμφωνα με τον Ραλφ Κλέμινσον, χρονολογείται μετά το 1230 και πριν από τον θάνατο του τσάρου το 1241.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: from the Middle Ages, unknown; Wikimedia Commons; Public domain. Unmodified. Processed image.
Powerfox · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Κατάλοιπα και αναστηλωμένη τοιχοποιία γύρω από τον ναό. Η φωτογραφία από μόνη της δεν χρονολογεί κάθε τοίχο.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Powerfox; Wikimedia Commons; CC BY-SA 4.0. Unmodified. Processed image.
Kandi · Public domain · Wikimedia Commons
Φθαρμένη τοιχογραφία ναού. Θρησκευτική ζωγραφική· η χρονολόγηση του τμήματος δεν προσδιορίζεται εδώ. Η περιγραφή στο Commons δίνει το 2009, ενώ τα EXIF το 2007. Η ακριβής ημερομηνία λήψης δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Kandi; Wikimedia Commons; Public domain. Unmodified. Processed image.
Kandi · Public domain · Wikimedia Commons
Μορφές και επιγραφές σε φθαρμένη ζωγραφική. Τα ανοιχτόχρωμα κενά δεν έχουν συμπληρωθεί σε αυτό το αρχείο· οι μορφές δεν ταυτοποιούνται εδώ. Η περιγραφή στο Commons δίνει το 2009, ενώ τα EXIF το 2007. Η ακριβής ημερομηνία λήψης δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Image: Kandi; Wikimedia Commons; Public domain. Unmodified. Processed image.
Γεωγραφικό πλαίσιο χωρίς ιστορικά σύνορα
Tom Patterson · Nathaniel Vaughn Kelso · Κοινό κτήμα · Natural Earth
Πλήρης αναφορά δημιουργού
Tom Patterson · Nathaniel Vaughn Kelso