Historia BułgariiHistoria Bułgarii
Wycięty detal; tło usunięte. Otwarta księga z piszącą postacią po lewej i czerwonym nagłówkiem pod dwiema ptakami po prawej. Według opisu w Commons to późniejszy odpis.
Odpis Sześciodniewu

Symeon i złoty wiek · Pierwsze carstwo

Symeon: książki i władza

Jak mnich Symeon został władcą?

9 scen · 4 minuty · Źródła · 18

ZacznijSłuchaj

Mnich Symeon zostaje władcą. Opowieść prowadzi do Presławia, bitwy nad Acheloosem i ksiąg Jana Egzarchy oraz Konstantyna Presławskiego.

Współczesne zdjęcie odrestaurowanego fragmentu murów w Stambule. Nie jest to dokładne miejsce spotkania z 913 roku.

Część 1 · Pierwsze carstwo

Mnich zostaje władcą

Symeon uczy się w Konstantynopolu, stolicy sąsiedniego cesarstwa bizantyńskiego. Jego ojcem jest bułgarski władca Borys-Michał. Młody Symeon studiuje greckie księgi. Zostaje mnichem i przyrzeka przestrzegać reguł życia zakonnego.

W 893 r. jego brat Włodzimierz zostaje odsunięty od władzy. Symeon zostaje władcą Bułgarii. Zamienia życie mnicha na rządzenie państwem.

Posłuchaj sceny · 1

Głos syntetyczny · 0:25
Źródła · 2
  1. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  2. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
Zespół pałacowy w Presławiu dzisiaj. Zachowane i zakonserwowane pozostałości nie pokazują pierwotnej wysokości pałacu.
Kontekst geograficzny bez granic historycznychKontekst geograficzny bez granic historycznych123
Kontekst geograficzny bez granic historycznych

Część 2 · Pierwsze carstwo

Dwie stolice na mapie

Znajdź Presław na mapie, w głębi dzisiejszej północno-wschodniej Bułgarii. Według muzeum w Presławiu stolicę przeniesiono tu z Pliski w 893 r. Archeolodzy odkrywają też wcześniejsze budynki. Za Symeona miasto rozwija się jako ośrodek władzy i tworzenia ksiąg.

Na południowym wschodzie leży Konstantynopol, dzisiejszy Stambuł. To stolica sąsiedniego cesarstwa. Na wybrzeżu Morza Czarnego poszukaj też rzeki Acheloos. Punkty wskazują miejsca, a nie granice ówczesnych państw.

Posłuchaj sceny · 2

Głos syntetyczny · 0:32
Źródła · 6
  1. Archaeological Museum “Veliki Preslav” History of Preslav. Archaeological Museum "Veliki Preslav", official website, English version Official museum website
  2. Archaeological Museum “Veliki Preslav” Exposition hall. Archaeological Museum "Veliki Preslav", official website, English version Official museum website
  3. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  4. Wikimedia geographical database contributors Preslav: geographical records
  5. Wikimedia geographical database contributors Constantinople, present-day Istanbul: geographical records
  6. Wikimedia geographical database contributors Achelous river area: geographical records
Ołowiana pieczęć przypisywana Symeonowi I w katalogu CNG. Po lewej Chrystus, po prawej Bogurodzica. To nie moneta.

Część 3 · Pierwsze carstwo

Ołowiana pieczęć Symeona

To ołowiana pieczęć. Takie przedmioty uwierzytelniają dokumenty. Katalog przypisuje ją Symeonowi. Na jej dwóch stronach widnieją Chrystus i Matka Boża, matka Jezusa. Symeon pragnie tytułu cesarskiego — tytułu władcy cesarstwa.

W 913 r. prowadzi pod Konstantynopolem rozmowy z patriarchą Mikołajem Mistykiem, wysokim dostojnikiem kościelnym. Dawna relacja opisuje modlitwę i nakrycie na jego głowie. Czy była to koronacja, czy błogosławieństwo? Jedni historycy widzą w tym koronację, inni — błogosławieństwo kościelne. Symeon pragnie tytułu cesarza bizantyńskiego. Nie oznacza to, że dwór bizantyński mu go przyznaje.

1 · Chrystus
Po lewej przedstawiono Chrystusa.
2 · Bogurodzica
Prawa strona przedstawia Bogurodzicę. Ta twarz nie jest portretem Symeona.
3 · Litery na obrzeżu
Na obrzeżu widnieje napis. Na tym małym zdjęciu nie da się rozróżnić każdej litery.

Posłuchaj sceny · 3

Głos syntetyczny · 0:42
Źródła · 6
  1. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  2. Ian Mladjov The Crown and the Veil: Titles, Spiritual Kinship, and Diplomacy in Tenth-Century Bulgaro–Byzantine Relations History Compass · 2015 · 13 · 171–183
  3. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  4. Classical Numismatic Group, Inc. Seal of Simeon I: Electronic Auction 236, lot 545 CNG Research Coins catalogue · 2010
  5. Classical Numismatic Group, Inc. (www.cngcoins.com) Seal of Simeon I of Bulgaria.jpg Wikimedia Commons imageinfo API; original provider in Credit
  6. Archaeological Museum “Veliki Preslav” Seals Official museum website, Treasure-room
Współczesne zdjęcie odrestaurowanego fragmentu murów w Stambule. Nie jest to dokładne miejsce spotkania z 913 roku.

Część 4 · Pierwsze carstwo

Zwycięstwo nad rzeką

20 sierpnia 917 r. wojska bułgarskie i bizantyńskie walczą nad Acheloosem, w pobliżu wybrzeża Morza Czarnego. Wojska bizantyńskie pod wodzą Leona Fokasa ponoszą ciężką klęskę.

Dla Symeona jest to ważne zwycięstwo nad sąsiednim cesarstwem. Nie rozstrzyga jednak sporu o jego tytuł. Widoczne mury to odrestaurowane pozostałości w dzisiejszym Stambule. Pokazują nam stolicę, której Symeon nie zdobywa. Walka trwa nadal także przy stole rokowań.

Posłuchaj sceny · 4

Głos syntetyczny · 0:29
Źródła · 3
  1. Aleksander Paroń; translated by Thomas Anessi The Pechenegs: Nomads in the Political and Cultural Landscape of Medieval Europe PDF East Central and Eastern Europe in the Middle Ages, 450–1450. Leiden–Boston: Brill · 2021 · 74 · 259–263
  2. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  3. Wikimedia geographical database contributors Achelous river area: geographical records

Część 5 · Pierwsze carstwo

Zadanie: co pozostaje sporne

O co spierają się historycy w związku ze spotkaniem z 913 r.?

  1. Czy ceremonia oznaczała koronację, czy błogosławieństwo
  2. Czy Symeon uczył się nad Acheloosem
  3. Czy pokazany przedmiot jest monetą
Dlaczego?

O spotkaniu wiemy z dawnych relacji. Historycy różnie jednak rozumieją ceremonię: jako koronację lub błogosławieństwo kościelne. Dlatego jej znaczenie pozostaje sporne.

Poprawnie · Czy ceremonia oznaczała koronację, czy błogosławieństwo

  1. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  2. Ian Mladjov The Crown and the Veil: Titles, Spiritual Kinship, and Diplomacy in Tenth-Century Bulgaro–Byzantine Relations History Compass · 2015 · 13 · 171–183
  3. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  4. Classical Numismatic Group, Inc. Seal of Simeon I: Electronic Auction 236, lot 545 CNG Research Coins catalogue · 2010

Posłuchaj sceny · 5

Głos syntetyczny · 0:05
Źródła · 4
  1. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  2. Ian Mladjov The Crown and the Veil: Titles, Spiritual Kinship, and Diplomacy in Tenth-Century Bulgaro–Byzantine Relations History Compass · 2015 · 13 · 171–183
  3. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  4. Classical Numismatic Group, Inc. Seal of Simeon I: Electronic Auction 236, lot 545 CNG Research Coins catalogue · 2010
Otwarta księga z piszącą postacią po lewej i czerwonym nagłówkiem pod dwiema ptakami po prawej. Według opisu w Commons to późniejszy odpis.

Część 6 · Pierwsze carstwo

Księga przepisywana ręcznie

Według opisu w Commons widzimy ruski odpis „Sześciodnia” z XV wieku. Odpis to kopia wykonana ręcznie. Księga pochodzi ze znacznie późniejszych czasów niż Symeon.

W „Sześciodniu” Jan Egzarcha objaśnia biblijny opis stworzenia świata. Łączy greckie dzieła z własnym tekstem. Konstantyn Presławski układa „Ewangelię pouczającą” z naukami o opowieściach o Jezusie Chrystusie. Korzysta z greckich komentarzy i dodaje własne zwroty do odbiorców i objaśnienia.

1 · Pisząca postać
Na lewej stronie przedstawiono piszącego człowieka. To rysunek w późniejszym rękopisie.
2 · Czerwony nagłówek
Czerwone litery oddzielają nagłówek od ciemnych wierszy poniżej. Według opisu w Commons księga jest odpisem „Sześciodniewu” z XV wieku.
3 · Dekoracja z ptakami
Nad nagłówkiem stoją dwa ptaki zwrócone ku sobie. Zdobią tę stronę. Nie wiemy, czy tak dekorowano księgi za czasów Symeona.

Posłuchaj sceny · 6

Głos syntetyczny · 0:28
Źródła · 4
  1. Анисава Милтенова Йоан Екзарх в руската средновековна литература SESDIVA: Bulgarian-Russian cultural exchange digital research project
  2. Лора Тасева Животъ, житиуе и жизнь в Учителното евангелие на Константин Преславски Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2024 · 48 · 35–58
  3. Георги Митов Византийските новозаветни катени и Учителното евангелие на Константин Преславски: от катената към хомилията (Предварителни наблюдения) Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2022 · 46 · 29–41
  4. Shakko John of Bulgaria’s Hexameron: Moscow copy, 15th century Wikimedia Commons

Część 7 · Pierwsze carstwo

Zadanie: ułóż chronologicznie

Ułóż od najwcześniejszego do najpóźniejszego wydarzenia.

  1. Symeon zostaje władcą
  2. Spotkanie z patriarchą
  3. Bitwa pod Anchialos
Dlaczego?

Rok 893 poprzedza 913, a 913 poprzedza 917. Sporne znaczenie ceremonii nie zmienia tej kolejności.

Prawidłowa kolejność

  1. Symeon zostaje władcą
  2. Spotkanie z patriarchą
  3. Bitwa pod Anchialos
  1. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  2. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  3. Aleksander Paroń; translated by Thomas Anessi The Pechenegs: Nomads in the Political and Cultural Landscape of Medieval Europe PDF East Central and Eastern Europe in the Middle Ages, 450–1450. Leiden–Boston: Brill · 2021 · 74 · 259–263

Posłuchaj sceny · 7

Głos syntetyczny · 0:03
Źródła · 3
  1. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  2. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  3. Aleksander Paroń; translated by Thomas Anessi The Pechenegs: Nomads in the Political and Cultural Landscape of Medieval Europe PDF East Central and Eastern Europe in the Middle Ages, 450–1450. Leiden–Boston: Brill · 2021 · 74 · 259–263
Kamienne mury zespołu pałacowego w Presławiu dzisiaj.

Część 8 · Pierwsze carstwo

Księgi po Symeonie

Historycy nazywają rozkwit kultury za Symeona „złotym wiekiem”. Powstają wtedy księgi i przekłady. To późniejsza ocena historyków. Nie oznacza ona dokładnie stu lat. Nie dowodzi też, że każdemu żyło się dobrze: były również wojny.

Symeon umiera w 927 r. Po nim rządzi Piotr. Księgi są nadal przepisywane długo później. Symeon wspiera piśmiennictwo; Jan Egzarcha i Konstantyn Presławski tworzą i tłumaczą dzieła.

Posłuchaj sceny · 8

Głos syntetyczny · 0:28
Źródła · 3
  1. Petko Dobrev / Петко Добрев “The Golden Age” of Simeon – Myth or Reality / „Златният век“ на Симеон – мит или реалност PDF Proceedings of University of Ruse / Научни трудове на Русенския университет · 2016 · 55 · 101–105
  2. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  3. Анисава Милтенова Йоан Екзарх в руската средновековна литература SESDIVA: Bulgarian-Russian cultural exchange digital research project

Część 9 · Pierwsze carstwo

Zadanie: połącz

Połącz osobę z jej rolą w opowieści.

  1. Symeon · Władca wspierający piśmiennictwo
  2. Jan Egzarcha · Autor „Sześciodnia”
  3. Konstantyn Presławski · Twórca „Ewangelii pouczającej”
Dlaczego?

Symeon jest władcą i wspiera piśmiennictwo. Jan Egzarcha łączy źródła z własnym tekstem w „Sześciodniu”. Konstantyn układa homilie „Ewangelii pouczającej”.

  1. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  2. Анисава Милтенова Йоан Екзарх в руската средновековна литература SESDIVA: Bulgarian-Russian cultural exchange digital research project
  3. Георги Митов Византийските новозаветни катени и Учителното евангелие на Константин Преславски: от катената към хомилията (Предварителни наблюдения) Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2022 · 46 · 29–41

Posłuchaj sceny · 9

Głos syntetyczny · 0:03
Źródła · 3
  1. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  2. Анисава Милтенова Йоан Екзарх в руската средновековна литература SESDIVA: Bulgarian-Russian cultural exchange digital research project
  3. Георги Митов Византийските новозаветни катени и Учителното евангелие на Константин Преславски: от катената към хомилията (Предварителни наблюдения) Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2022 · 46 · 29–41

Nowe znalezisko w twojej kolekcji

Symeon prowadził wojny i wspierał tworzenie ksiąg. Historycy nazywają rozkwit kultury za jego panowania „złotym wiekiem”.

Samuel · Klucz i PrespaSamuel: jak przetrwać niemal czterdzieści latPrześledźcie kolejną zmianę władzy.Cerkiew Bojańska · BojanaTwarze BojanyCzworoewangelia Iwana Aleksandra · LondynCar między kartami

Osoby z tej historii

Borys ISymeonPiotrWłodzimierzJan EgzarchaKonstantyn PresławskiMikołaj MistykLeon FokasChrystusMaryjaSymeon I · Władcy

Źródła

  1. Classical Numismatic Group, Inc. Seal of Simeon I: Electronic Auction 236, lot 545 CNG Research Coins catalogue · 2010
  2. Wikimedia geographical database contributors Achelous river area: geographical records
  3. Wikimedia geographical database contributors Constantinople, present-day Istanbul: geographical records
  4. Wikimedia geographical database contributors Preslav: geographical records
  5. Petko Dobrev / Петко Добрев “The Golden Age” of Simeon – Myth or Reality / „Златният век“ на Симеон – мит или реалност PDF Proceedings of University of Ruse / Научни трудове на Русенския университет · 2016 · 55 · 101–105
  6. Shakko John of Bulgaria’s Hexameron: Moscow copy, 15th century Wikimedia Commons
  7. Classical Numismatic Group, Inc. (www.cngcoins.com) Seal of Simeon I of Bulgaria.jpg Wikimedia Commons imageinfo API; original provider in Credit
  8. Mirosław J. Leszka; English translation: Katarzyna Gucio The Monk versus the Philosopher: From the History of the Bulgarian-Byzantine War 894–896 Studia Ceranea · 2011 · 1 · 55–70
  9. Mirosław J. Leszka Bulgarian-Byzantine Relations during the Reign of Symeon I the Great (893–927) PDF The Bulgarian State in 927–969. The Epoch of Tsar Peter I. Byzantina Lodziensia XXXIV. Łódź–Kraków: Łódź University Press / Jagiellonian University Press · 2018 · 35–46
  10. G. A. Loud A Re-examination of the ‘Coronation’ of Symeon of Bulgaria in 913 The Journal of Theological Studies, New Series · 1978 · XXIX · 109–120
  11. Анисава Милтенова Йоан Екзарх в руската средновековна литература SESDIVA: Bulgarian-Russian cultural exchange digital research project
  12. Георги Митов Византийските новозаветни катени и Учителното евангелие на Константин Преславски: от катената към хомилията (Предварителни наблюдения) Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2022 · 46 · 29–41
  13. Ian Mladjov The Crown and the Veil: Titles, Spiritual Kinship, and Diplomacy in Tenth-Century Bulgaro–Byzantine Relations History Compass · 2015 · 13 · 171–183
  14. Aleksander Paroń; translated by Thomas Anessi The Pechenegs: Nomads in the Political and Cultural Landscape of Medieval Europe PDF East Central and Eastern Europe in the Middle Ages, 450–1450. Leiden–Boston: Brill · 2021 · 74 · 259–263
  15. Archaeological Museum “Veliki Preslav” Exposition hall. Archaeological Museum "Veliki Preslav", official website, English version Official museum website
  16. Archaeological Museum “Veliki Preslav” History of Preslav. Archaeological Museum "Veliki Preslav", official website, English version Official museum website
  17. Archaeological Museum “Veliki Preslav” Seals Official museum website, Treasure-room
  18. Лора Тасева Животъ, житиуе и жизнь в Учителното евангелие на Константин Преславски Palaeobulgarica / Старобългаристика (Кирило-Методиевски научен център при БАН) · 2024 · 48 · 35–58

Ilustracje

Shakko · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Commons opisuje rękopis jako rosyjski odpis „Sześciodniewu” z XV wieku z Rosyjskiej Biblioteki Państwowej. Dokładnej sygnatury nie sprawdzono.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Shakko. Wikimedia Commons. CC BY-SA 3.0. Unmodified. Cut-out detail; background removed.

en:User:Bigdaddy1204 · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Współczesne zdjęcie odrestaurowanego fragmentu murów w Stambule. Nie jest to dokładne miejsce spotkania z 913 roku.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

en:User:Bigdaddy1204. Wikimedia Commons. CC BY-SA 3.0. Unmodified. Processed image.

Камен Ханджиев · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Zespół pałacowy w Presławiu dzisiaj. Zachowane i zakonserwowane pozostałości nie pokazują pierwotnej wysokości pałacu.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Камен Ханджиев. Wikimedia Commons. CC BY-SA 4.0. Unmodified. Processed image.

Classical Numismatic Group, Inc. · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Ołowiana pieczęć przypisywana Symeonowi I w katalogu CNG. Po lewej Chrystus, po prawej Bogurodzica. To nie moneta.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Classical Numismatic Group, Inc. (www.cngcoins.com). Wikimedia Commons. CC BY-SA 2.5. Unmodified. Processed image.

Shakko · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Commons opisuje rękopis jako rosyjski odpis „Sześciodniewu” z XV wieku z Rosyjskiej Biblioteki Państwowej. Dokładnej sygnatury nie sprawdzono.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Shakko. Wikimedia Commons. CC BY-SA 3.0. Unmodified. Processed image.

Камен Ханджиев · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Kamienne mury zespołu pałacowego w Presławiu dzisiaj.

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Камен Ханджиев. Wikimedia Commons. CC BY-SA 4.0. Unmodified. Processed image.

Kontekst geograficzny bez granic historycznych

Tom Patterson · Nathaniel Vaughn Kelso · Domena publiczna · Natural Earth

Otwórz źródło

Pełne informacje o autorstwie

Tom Patterson · Nathaniel Vaughn Kelso