Bulgaristan hükümdarları · Bulgaristan Tarihi

Birinci Bulgar Çarlığı

681–1018 · Hükümdarlar: 29

≈ — tartışmalı veya yaklaşık tarihler

Sonraki döneme ait sanatsal tasvir · 19. yüzyıl — Nikolai Pavlovich (1835–1894) · Public domain · Wikimedia Commons

Han

Dulo

Asparuh

≈668–694

Bizans ile savaşın ardından Tuna Bulgaristanı’nı kurdu.

Han

Dulo

Tervel

≈694–715

II. Justinianos’un tahtını geri almasına yardım etti ve sezar unvanını aldı.

Portre değil: Madara Süvarisi; kimliği tartışmalıdır. Kormesios adının geçtiği bölümün görseli. — Diego Delso · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Han

Dulo

Kormesiy

≈715–721

Adı Madara Süvarisi yazıtlarıyla ilişkilidir; saltanat tarihleri tartışmalıdır.

Han

Dulo

Sevar

≈721–737

Dulo soyunun son hükümdarlarından biridir; saltanat tarihleri kesin değildir.

Han

Vokil

Kormisoş

≈737–754

Dulo hükümdarlarından sonra iktidar Vokil soyuna geçti.

Han

Ukil

Vineh

≈754–760

Hükümdarların sık değiştiği dönemde Kormisoş ile Telets arasında hüküm sürdü.

Han

Ugain

Telets

≈760–763

8. yüzyılda, Sabin’den önce kısa süre hüküm sürdü.

Han

Birinci Çarlık

Sabin

≈763–765

Bulgaristan’dan ayrılarak Bizans’a sığındı.

Han

Ukil

Umor

≈765

Hükümdarlar listesine göre yalnızca 40 gün hüküm sürdü.

Han

Birinci Çarlık

Toktu

≈765–766

8. yüzyılda kısa süre hüküm sürdü; kesin yıllar tartışmalıdır.

Han

Birinci Çarlık

Pagan

≈766–767

Toktu ile Telerig arasında hüküm sürdü; saltanat tarihleri kesin değildir.

Han

Birinci Çarlık

Telerig

≈767–777

Saltanatının sona ermesinden sonra Bizans’a sığındı.

Han

Birinci Çarlık

Kardam

≈777–803

Krum’dan önce hüküm sürdü; saltanatının ne zaman bittiği kesin değildir.

Sonraki döneme ait sanatsal tasvir · 1344–1345 — Özgün eser: Constantine Manasses · Public domain · Wikimedia Commons

Han

Krum Hanedanı

Krum

≈803–814

811’de İmparator I. Nikephoros’un ordusunu yendi.

Tartışmalı hükümdarlık

Birinci Çarlık

Dukum

≈814

Krum’dan sonra hüküm sürmüş olabilir; bağımsız hükümdarlığı kanıtlanmamıştır.

Tartışmalı hükümdarlık

Birinci Çarlık

Ditseng

≈814–815

Bazen Dukum’dan sonraya yerleştirilir; hükümdar olup olmadığı tartışmalıdır.

Sonraki döneme ait sanatsal tasvir · 12. yüzyıl — John Skylitzes · Public domain · Wikimedia Commons

Han

Krum Hanedanı

Omurtag

814–831

Taş yazıtları, inşa faaliyetlerini ve yönetimini anlatır.

Portre değil: Seferlerini anlatan yazıtlı sütun. Omurtag’ın oğlu; I. Presyan’dan önce hüküm sürdü. — Litev · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Han

Krum Hanedanı

Malamir

831–836

Omurtag’ın oğlu; I. Presyan’dan önce hüküm sürdü.

Portre değil: Hükümdarlığı döneminden Filippi yazıtı. Bulgaristan’ın Hristiyanlığı kabul ettiği I. Boris’ten önce hüküm sürdü. — Anton Lefterov · Public domain · Wikimedia Commons

Han

Krum Hanedanı

I. Presyan

836–852

Bulgaristan’ın Hristiyanlığı kabul ettiği I. Boris’ten önce hüküm sürdü.

Geleneksel olarak atfedilen kişi: I. Boris · 12. yüzyıl — Constantine of Preslav · Public domain · Wikimedia Commons

Knez

Krum Hanedanı

I. Boris Mihail

852–889

Onun döneminde Bulgaristan Hristiyanlığı kabul etti.

Portre değil: Konstantinopolis surlarının restore edilmiş bir bölümü. Vladimir adının geçtiği bölümün görseli. — en:User:Bigdaddy1204 · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Knez

Krum Hanedanı

Vladimir Rasate

889–893

I. Boris’in oğlu; kardeşi Simeon tahta çıkmadan önce tahttan indirildi.

Çar

Krum Hanedanı

I. Simeon

≈893–927

Onun döneminde Preslav önemli bir edebiyat merkezi oldu; kendisi çar unvanını aldı.

Sağlığında yapılmış portre, 10. yüzyıl — Bilinmeyen eser sahibi · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Krum Hanedanı

I. Petır

927–969

Simeon’dan sonra Bizans ile uzun süreli bir barış yaptı.

El yazması minyatürü · sonraki dönem tasviri · ayrıntı — Bilinmeyen Orta Çağ minyatür sanatçısı; Madrid Skylitzes · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Krum Hanedanı

II. Boris

≈969–971

Bizans’ın 971’de Preslav’ı almasının ardından tahtını kaybetti.

Portre değil: I. Petır’ın oğullarının dönüşünü gösteren minyatür. 14. yüzyıl; sahnenin tamamı, ayrı bir yüz kesilmedi. — Bilinmeyen minyatür sanatçısı; Manasses Chronicle · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Krum Hanedanı

Roman

977–997

I. Petır’ın oğlu; onun döneminde Bizans’a karşı mücadeleyi Samuil yürüttü.

Portre değil: Samuil’in yazıtı, 992–993. Anne babasının ve kardeşinin anısına dikildi. — Fyodor Uspensky · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Komitopuli

Samuil

997–1014

Bizans’a uzun süre direndi; ordusu 1014’te Belasitsa’da yenildi.

Çar

Komitopuli

Gavril Radomir

1014–1015

Babası Samuil’in yerine geçti, ancak bir yıldan az hüküm sürdü.

Çar

Komitopuli

İvan Vladislav

1015–1018

Bizans ile savaşı sürdürdü ve Dıraç’ta öldü.

Portre değil: II. Presyan ile ilişkilendirilen taş yazıt. Müze eseri, bir yüz tasviri değil. — Eceheh · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Tartışmalı hükümdarlık

Komitopuli

II. Presyan

≈1018

Babası İvan Vladislav’dan sonra direnişi sürdürdü, ardından II. Basileios’a teslim oldu.

Bizans yönetimi

1018–1185 · Hükümdarlar: 3

≈ — tartışmalı veya yaklaşık tarihler

Bizans yönetimi

1018–1185

El yazması minyatürü · 12. yüzyıl · sonraki dönem tasviri · ayrıntı — Bilinmeyen Orta Çağ minyatür sanatçısı; kronik yazarı John Skylitzes · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

II. Petır Delyan

1040–1041

1040’ta Bizans’a karşı ayaklanma sırasında çar ilan edildi.

Orta Çağ minyatürü · sonraki dönem tasviri · ayrıntı — Bilinmeyen illüstratör · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Komitopuli

Alusian

1041

Petır Delyan’ın ayaklanmasının yönetimini kısa süreliğine ele aldı.

Çizim · 19. yüzyıl · sonraki dönem tasviri · ayrıntı — Bilinmeyen illüstratör · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Vojislavljević

III. Petır Konstantin Bodin

1072

Konstantin Bodin, 1072 ayaklanmasında Çar Petır ilan edildi.

İkinci Bulgar Çarlığı

1185–1396 · Hükümdarlar: 31

≈ — tartışmalı veya yaklaşık tarihler

Sikke üzerindeki tasvir · 12. yüzyıl · ayrıntı — Classical Numismatic Group, Inc. · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Çar

Asen

IV. Petır

≈1185–1197

Kardeşi Asen ile ayaklanma başlatarak Bulgar devletini yeniden kurdu.

Sonraki döneme ait sanatsal tasvir · 1860 — Nikolai Pavlovich · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Asen

I. İvan Asen

≈1189–1196

Kardeşi Petır ile merkezi Tırnovo olan devleti yeniden kurdu.

Portre değil: Edirne surlarının kalıntıları. 1205’te Latin ordusunu Edirne’de yendi. — Dosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Çar

Asen

Kaloyan

≈1197–1207

1205’te Latin İmparatoru Baudouin’i Edirne’de yendi.

Portre değil: Boril Sinodikonu’nun bir nüshası. Kaloyan’ın yerine geçti; Boril Sinodikon’u onun döneminde derlendi. — Vaskots7 · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Çar

Asen

Boril

1207–1218

Kaloyan’ın yerine geçti; Boril Sinodikon’u onun döneminde derlendi.

Sikke üzerindeki tasvir · 13. yüzyıl · ayrıntı — Classical Numismatic Group, Inc. · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Çar

Asen

II. İvan Asen

1218–1241

1230’da Klokotnitsa’da kazandı; Bulgaristan’ın nüfuzu genişledi.

Çar

Asen

I. Kaliman Asen

1241–1246

Babası II. İvan Asen’in yerine çocuk yaşta geçti.

Fresk · ayrıntı — Bilinmeyen Orta Çağ ressamı · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Asen

II. Mihail Asen

1246–1256

II. İvan Asen’in küçük oğlu; baba bir kardeşi Kaliman’ın yerine geçti.

Çar

Asen

II. Kaliman Asen

1256

II. Mihail Asen’den sonra çok kısa süre hüküm sürdü.

Taht üzerinde hak iddia eden

Rurik Hanedanı

Rostislav Mihayloviç

≈1256

Bulgar tahtında hak iddia etti; Tırnovo’da genel kabul gören bir çar değildi.

Çar

Asen (evlilik yoluyla)

Mitso Asen

1256–1257

II. İvan Asen’in damadı; tahtı kaybettikten sonra da Konstantin Tih’e karşı çıktı.

Sağlığında yapılmış portre, 1259 — Bilinmeyen eser sahibi · CC0 · Wikimedia Commons

Çar

Tih-Asen

Konstantin Tih Asen

1257–1277

Uzun saltanatı İvaylo’nun ayaklanmasıyla sona erdi.

Taht üzerinde hak iddia eden

İkinci Çarlık

Yakov Svetoslav

≈1269–1276

Kuzeybatıdaki toprakların hâkimi; çar unvanında da hak iddia etti.

Çar

Tih-Asen

Mihail Asen

1277–1279

Konstantin Tih’in küçük oğlu, annesi Maria’nın himayesinde çar unvanını taşıdı.

Çar

İkinci Çarlık

İvaylo

≈1278–1279

Köylü ayaklanmasına önderlik ederek tahta çıktı.

Çar

Asen

III. İvan Asen

≈1279–1280

Mitso Asen’in oğlu; Bizans desteğiyle tahta çıktı.

Portre değil: Hükümdarlığı döneminden bir sikke. Üzerinde Dandolo ve Aziz Markos tasvir edilmiştir. — CNG Coins · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Çar

Terter

I. Georgi Terter

≈1280–1292

Terter hanedanını kurdu; ardından Smilets hüküm sürdü.

Çar

Smilets

1292–1298

Terter soyundan iki hükümdarın arasında hüküm sürdü.

Çar

Smilets

İvan Smilets

1298–1299

Babası Smilets’in yerine çocuk yaşta geçti; annesi onun adına yönetti.

Tartışmalı hükümdarlık

Borçigin

Çaka

≈1299–1300

Teodor Svetoslav ile Tırnovo’ya geldi; Bulgar çarı olup olmadığı tartışmalıdır.

Sikke üzerindeki tasvir · 14. yüzyıl · ayrıntı — Bilinmeyen sikke gravürcüsü; röprodüksiyon kaynağı History of Bulgaria, vol. 3 (1982) · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Terter

Teodor Svetoslav

≈1300–1322

I. Georgi Terter’in oğlu; hanedanını yeniden Tırnovo tahtına taşıdı.

Taht üzerinde hak iddia eden

Asen

III. İvan Asen’in oğlu Mihail Asen

≈1304–1305

III. İvan Asen’in oğlu; taht için Teodor Svetoslav’a rakip oldu.

Çar

Terter

II. Georgi Terter

1322–1323

Teodor Svetoslav’ın oğlu, Terter hanedanının son çarı.

Çar

Şişman

Mihail Şişman

1323–1330

Vidin’den geldi; 1330 Velbujd Savaşı’nın ardından öldü.

Tablo · 19. yüzyıl · sonraki dönem tasviri · ayrıntı — Bilinmeyen ressam · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Şişman

İvan Stefan

1330–1331

Mihail Şişman’ın oğlu; İvan Aleksandır’dan önce kısa süre hüküm sürdü.

Çar

Sratsimir

İvan Aleksandır

1331–1371

1355–1356 tarihli zengin resimli Dört İncil’i hazırlattı.

Sikke üzerindeki tasvir · 1331–1355 · ayrıntı — Classical Numismatic Group, Inc. · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Ortak hükümdar

Sratsimir

IV. Mihail Asen

≈1332–1355

İvan Aleksandır’ın oğlu; babası hayattayken ortak çar olarak taç giydi.

Ortak hükümdar

Sratsimir

IV. İvan Asen

≈1337–1349

İvan Aleksandır’ın oğlu; ortak hükümdar olarak çar unvanını taşıdı.

Ortak hükümdar

Sratsimir

V. İvan Asen

≈1356–1388

İvan Aleksandır’ın ailesinden ortak çar; yönetimdeki rolünün bitiş tarihi tartışmalıdır.

Sonraki döneme ait sanatsal tasvir · 19. yüzyıl sonu — Alexander Shukshin · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Çar

Sratsimir

İvan Sratsimir

≈1356–1396

Baba bir kardeşi İvan Şişman Tırnovo’yu yönetirken Vidin’de hüküm sürdü.

Çar

Sratsimir

İvan Şişman

1371–1395

Tırnovo çarı; şehir 1393’te düştükten sonra yönetimini Niğbolu’dan sürdürdü.

Portre değil: Dış surlar ve kuleler. Konstantin adının geçtiği bölümün görseli. — Elena Chochkova · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Tartışmalı hükümdarlık

Sratsimir

II. Konstantin Asen

≈1397–1422

İvan Sratsimir’in oğlu; Osmanlı fethinden sonra Vidin’i yönetip yönetmediği tartışmalıdır.

Osmanlı yönetimi

1396–1878

Uyanış ve Kurtuluş

18.–19. yüzyıl · Hükümdarlar: 1

≈ — tartışmalı veya yaklaşık tarihler

Sağlığında yapılmış portre, 1881 — Konrad Dielitz · Public domain · Wikimedia Commons

Prens

Battenberg

I. Aleksandır Battenberg

1879–1886

1878 sonrası ilk prens; 1885 Birleşmesi’ni destekledi.

1886–1887 Naipliği

1886–1887

20. yüzyıl

1901–2000 · Hükümdarlar: 3

≈ — tartışmalı veya yaklaşık tarihler

Fotoğraf · 1912 · ayrıntı — Bilinmeyen fotoğrafçı · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Saksonya-Coburg-Gotha

I. Ferdinand

1887–1918

1887’den itibaren prens; 1908’de bağımsızlık ilan edilince çar oldu.

Fotoğraf portresi · 1918–1919 — Dimitar Karastoyanov · Public domain · Wikimedia Commons

Çar

Saksonya-Coburg-Gotha

III. Boris

1918–1943

Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda Ferdinand’ın yerine geçti; İkinci Dünya Savaşı sırasında öldü.

Çar

Saksonya-Coburg-Gotha

II. Simeon

1943–1946

Altı yaşında çar oldu; cumhuriyet ilan edilene kadar naipler yönetti.

1943–1944 Naiplik Konseyi

1943–1944

1944–1946 Naiplik Konseyi

1944–1946